Taśma magnetofonowa na szpuli
Taśma magnetofonowa na szpuli
Magnetofon kasetowy z kasetÄ…
Magnetofon kasetowy z kasetÄ…
Kaseta magnetofonowa
Kaseta magnetofonowa

Magnetofon - urządzenie służące do wielokrotnego zapisywania i odtwarzania dźwięku na taśmie magnetycznej (urządzenia zapisujące inne sygnały analogowe na taśmie magnetycznej nazywa się zazwyczaj rejestratorami magnetycznymi).

Prekursorem współczesnego magnetofonu było urządzenie wykorzystujące jako nośnik stalowy drut. Konstruktorem pierwszego prototypu magnetofonu był Valdemar Poulsen (1898) - swoje urządzenie nazwał telegrafonem.

Podstawowymi częściami składowymi magnetofonu są:

  • napÄ™d – ukÅ‚ad mechaniczny zapewniajÄ…cy prowadzenie taÅ›my i zapewnienie odpowiedniej i równomiernej prÄ™dkoÅ›ci przesuwu nad gÅ‚owicÄ…; zwykle umożliwiaja także szybkie przewijanie taÅ›my w przód i wstecz. Istnieje wielka różnorodność mechanizmów napÄ™dowych, najczęściej sÄ… ukÅ‚ady kół (zÄ™batych i ciernych), dźwigni, pasków transmisyjnych, współpracujÄ…cych z przełącznikami elektrycznymi; charakterystycznym elementem takiego ukÅ‚adu jest pojedynczy silnik napÄ™dzajÄ…cy stosunkowo duże i ciężkie koÅ‚o zamachowe, którego bezwÅ‚adność zapewnia dostatecznÄ… równomierność obrotów. W nowoczeÅ›niejszych mechanizmach istnieje tendencja do zastÄ™powania jednosilnikowego ukÅ‚adu mechanicznego wieloma silnikami realizujÄ…cymi konkretne funkcje (napÄ™d, dowijanie, przewijanie wstecz), a także elektroniczna stabilizacja prÄ™dkoÅ›ci przesuwu taÅ›my;
    • napÄ™d taÅ›my – najczęściej jest to metalowy polerowany uÅ‚ożyskowany prÄ™t bÄ™dÄ…cy osiÄ… obrotu koÅ‚a zamachowego, do którego taÅ›ma przyciskana jest gumowÄ… "pÅ‚ywajÄ…cÄ…" rolkÄ…;
    • mechanizm dowijania – rolÄ™ tÄ™ speÅ‚nia sprzÄ™gÅ‚o cierne zamontowane przy napÄ™dzie szpuli odbierajÄ…cej - siÅ‚a sprzÄ™gniÄ™cia jest tak dobrana, że zapewnione jest nawijanie na szpulkÄ™, ale nie jest zakłócona równomierność przesuwu taÅ›my; w droższch modelach cierne sprzÄ™gÅ‚o jest zastÄ…pione sprzężeniem magnetycznym;
  • gÅ‚owica robocza – za jej pomocÄ… dokonuje siÄ™ zapisu i odczytu na taÅ›mie; najczęściej stosowana jest zapisujÄ…co-odczytujÄ…ca gÅ‚owica "uniwersalna", ale w droższych modelach HiFi zwykle sÄ… osobno: gÅ‚owica zapisujÄ…ca i odczytujÄ…ca, co umożliwia bezpoÅ›redniÄ… kontrolÄ™ nagrania (tzw. "po taÅ›mie");
  • gÅ‚owica kasujÄ…ca – może być magnesem staÅ‚ym (wtedy dociskana jest do taÅ›my tylko podczas zapisu - taÅ„sze rozwiÄ…zanie) lub mieć budowÄ™ podobnÄ… do gÅ‚owicy uniwersalnej, stale dociskana do taÅ›my, lecz uaktywniana tylko podczas zapisu;
  • wzmacniacz – przy zapisie sÅ‚uży do wzmacniania sygnaÅ‚u zapisywanego, podczas odtwarzania – do wzmacniania sygnaÅ‚u odczytanego z taÅ›my;
  • inne:
    • generator prÄ…du podkÅ‚adu / kasowania – podczas nagrywania zsumowanie prÄ…du podkÅ‚adu z sygnaÅ‚em zapisywanym znaczÄ…co polepsza jakość nagrania;
    • ukÅ‚ad wykrywajÄ…cy zatrzymanie taÅ›my – najczęściej jest to przełącznik zamontowany na wale jednej ze szpul, zwierany i rozwierany cyklicznie wraz z ukÅ‚adem elektronicznym wykrywajÄ…cym brak zmian sygnaÅ‚u;
    • ukÅ‚ad antyszumowy – najczęściej Dolby B, DNL lub CNRS, zawsze jednak ograniczajÄ…cy dynamikÄ™ odtwarzanych dźwiÄ™ków;
    • ukÅ‚ad automatyki nagrywania (ALC) – dostosowuje poziom zapisu do poziomu sygnaÅ‚u zewnÄ™trzego, zapobiega przesterowaniom;
    • mikrofon (najczęściej jako dodatkowe wyposażenie) – do nagrywania dźwiÄ™ków z otoczenia.

Obecnie stosuje się najczęściej magnetofony wykorzystujące taśmę zamkniętą w kasecie typu Compact Cassette.

Inną klasą są magnetofony DAT, w których zapis odbywa się w postaci cyfrowej.

Pomimo spadku popularnoÅ›ci magnetofony sÄ… dziÅ› wciąż produkowane i użytkowane, zarówno w wersjach przenoÅ›nych (walkman) jak i do zestawów HiFi. Współczesne magnetofony HiFi najwyższej klasy przewyższajÄ… parametrami odtwarzacze CD (przykÅ‚adowo Nakamichi DR-10 potrafi na zwykÅ‚ej taÅ›mie żelazowej przenieść 21 kHz).

edytuj Magnetofon analogowy

Magnetofon analogowy jest urządzeniem służącym do zapisywania dźwięku na taśmie magnetycznej i odtwarzanie z niej sygnału fonicznego. Istnieją też magnetofony dokonujące tylko zapisu (rejestratory) lub odczytu (odtwarzacze) sygnału fonicznego.

edytuj Zobacz też

Rowery | Rowery